Horasan Erenlerinin Pîri: 12. yüzyılda yaşadığı sanılan büyük tasavvuf şairidir. Batı Türkistan’da Sayram şehrinde doğmuş 1166 veya 1167 yılında Yesi şehrinde vefat etmiştir. Ahmet Yesevi bir şeyh olan İbrahim ismindeki babasını küçük yaşta kaybedince, ablası ile beraber Yesiye gelip yerleşmiştir. Tahsilini orada tamamladıktan sonra Buhara’ya gitmiş zekası, çalışkanlığı ve dürüstlüğü ile şöhret kazanmıştır. Buhara’da Şeyh Yusuf Hemedâni’den de dersler alan Ahmet Yesevi onun vefatından sonra tekrar Yesi’ye dönerek “Yesevî” adıyla şöhret bulan tarikatım kurdu. Tekkesini fakir ve yoksullara, yetim ve çaresiz insanlara açtı. İslâm’ın tertemiz inançlarını yaymak ve bilhassa dini gereğince öğrenememiş bulunan insanlara faydalı olabilmek için gece gündüz çalışmaya başladı. Kolayca anlaşılan sözler ve şiirler söyledi. Yetiştirdiği kimseleri köylere, kasabalara göndererek tarikatını genişletti. Kısa zamanda onun şiirlerini ezberleyen, tarikatına bağlanan kişilerin sayısı on binleri buldu.

Ahmet Yesevî Anadolu’nun Tûrk- Islam yurdu haline gelmesinde etkin bir rol oynamış, adeta Malazgirt Zaferinin mânevi havasını hazırlamıştır. Hayatı menkıbelerle çevrili bulunan bu büyük insanın “Divan-Hikmet” isimli meşhur bir eseri vardır. Bu kitapta tasavvuf! manzumeler bulunmaktadır. eser sade bir Türkçe ile yazılmış olup asırlar boyu beğenilerek okunmuştur. Ahmet Yesevi büyük hizmetlerini gerçekleştirdikten sonra 63 yaşında iken Yesi’de vefat etti. Sonraları mezarı üzerine bir türbe ve kenarına bir cami inşa edildi. Devamlı olarak ziyaret edilen türbesi halen küçük, harap bir şehir olan Türkistan şehrinde bulunmaktadır. 1864 yılında Ruslar tarafından zapdedilip iyice yıkılmış, bitişiğinde cami bile bombalanmıştır.