Ermeni Meselesinin Ortaya Çıkışı – Gelişimi

Ermeni Meselesi İlk Kez Hangi Antlaşma ile Ortaya Çıkmıştır:

Berlin Konferansı‘ndan sonra Osmanlı Devleti‘ni uğraştıran, Batılı devletlerin kendi çıkarları doğrultusunda Osmanlının iç işlerine karışmasına neden olan en önemli konu Ermeni Meselesi olmuştur.

XIX. yüzyılın ikinci yarısına kadar Osmanlı Devleti için ciddi bir Ermeni Sorunu yoktu. 1877 – 78 Osmanlı – Rus Savaşı sonrasında yapılan Ayastefanos ve Berlin Antlaşması ile Ermeni Meselesi ortaya çıkarılarak Rusya’nın bastırmasıyla uluslararası bir boyut kazandı.

Ermeni milliyetçiliğinin oluşmasında Ermeni Kilisesi en etkili rolü oynamıştır. Kilise dünyevi yetkilerini koruyabilmek amacıyla, Osmanlı Devleti‘nin toprakları içerisinde bağımsız bir Ermenistan hedefine ulaşabilmek için, milliyetçilik akımından yararlandı.

Ermeniler, 1856 Islahat Fermanı‘ndan ile birlikte Batılı devletlerden aldıkları destekle 1860 Ermeni Milleti Nizamnamesi adı altında bir anayasa oluşturmuşlardı. Bu anayasadan sonra Batılı devletler kendi güdümlerinde bağımsız Ermeni Devleti fikrini işlediler.

1878 öncesinde özellikle İngiltere Osmanlı Devleti‘nin toprak bütünlüğünden yana olduğundan, Ermenilerin bağımsızlık hareketlerine çok destek olmuyordu. Ancak 1878 yılında Osmanlı Devleti‘nin Rusya‘ya yenilmesi, Rusların Ayastefanos Antlaşması gereği Ermenileri himaye etme perdesi altında Akdeniz’e inme politikası İngilizlerin düşüncesinin değişmesine neden olmuştur.

İngiltere, Osmanlının Rusya’ya tek başına karşı koyamayacağını düşündüğünden ve Rusların politik emellerini engellemek istediğinden 18 78’de Kıbrıs’a yerleşmiştir.

Ardından, Osmanlı Devleti’nde yaşayan Hristiyanlar için Ermeniler dahil yapılmasını istediği; ıslahat çalışmalarının kendi bilgi ve önerisi çerçevesinde gerçekleşmesini istedi.

İngiltere Berlin Konferansı’nın toplanmasını sağlayarak Ermeni meselesine uluslararası bir boyut kazandırdı, Ermeniler de Rusların desteğiyle 1887‘de Hınçak Cemiyeti’ni ve. 1889’da Taşnak Ermeni Cemiyeti‘ni kurdular.

Ermeni komiteleri ilk defa 189O’da Erzurum ve Adana’da isyan çıkardılar. Bu yıldan sonra I.Dünya Şavaşı‘na kadar Ermeniler Osmanlı Devleti‘nin özellikle İç ve Doğu Anadolu Bölgeleri’nde birçok olaya karışmışlardır. Osmanlı Padişahı II.Abdülhamit‘e suikast düzenlemişlerdir.

Doğu Anadolu’da bulunan Ermeniler, Rusya ile savaş halinde bulunan Osmanlı ordusunu arkadan vurmuş ve Van’da birçok Sivil insanın ölümüne neden olmuşlardır.

Sivil halkın güvenliğini düşünen Osmanlı Devleti 14 Mayıs l9l5’te yayınladığı “Tehcir Kanunu” ile Ermenilerin savaşsız bir bölge olan Suriye’ye mecburi olarak göç etmeleri ne karar vermiştir.

Ermeni sorunu I.Dünya Savaşı ile Kurtuluş Savaşı sırasında da sürmüştür. TBMM‘nin Ermenileri mağlup ederek 5 Ekim 1920’de imzaladığı Gümrü Antlaşması ile çözüme kavuşturulmuştur.

BİLGİ NOTU: 1915’te yaşanan “Tehcir (Göç)” olayı sırasında bazı Ermenilerin ölmüş olması günümüzde hala tartışma konusudur. Ermeniler bunun bir soykırım olduğunu iddia ederken Türkiye ise yolculuk sırasında normal yollarla öldüklerini, böyle bir iddianın ağır olduğunu ifade etmektedir.


Okunma Sayısı: 335
Sitemizde Toplam 1026 yazı bulunmaktadır.









Bunlar da ilginizi çekebilir

Bir Mesaj Bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

*

online casino siteleri bahis siteleri canl? bahis siteleri