Etiket: avusturya

Kırım Savaşı ve Paris Barış Antlaşması

Kırım Savaşı’nın Nedenleri:

Rusya’nın Boğazları ele geçirerek sıcak denizlere inmek istemesi,

Macar Mültecileri Sorunu: 1848 İhtilalleri sırasında Macarlar aynı zamanda kendi kralları olan Avusturya İmparatoru’ndan bazı haklar istediler: Avusturya İmparatoru bu hakları vermediği gibi Macaristan’ı işgal etti. Böylece Macarlar Avusturya ile savaşa haşladı. Avusturya ise Ruslarla işbirliği yaparak Macar problemine son vermek istedi. Ruslar karşısında tutunamayan Macarlar Osmanlı Devleti‘ne sığındılar. Avusturya bu sığınmacıları (mültecileri) yeri istedi. Osmanlı Devleti bu isteği reddetti. Osmanlı Devleti‘nin içinde bulunulan durumu Avrupa kamuoyuna anlatmak için bir rapor hazırlaması ve bu raporun özellikle Fransa ve İngiltere gibi demokrasinin geliştiği ülkelerin halklarında karşılık bulması İngiltere ve Fransa’nın Osmanlı Devleti‘ne yardım etmesine zemin hazırlamıştır. Bu durum karşısında Avusturya ye Rusya’nın da tutumlarında değişiklik olmuştur.

Kutsal Yerler Sorunu: İsa‘nın; doğduğu yer olan Kudüs’teki kutsal yerlerin bakım, onarım ve koruma işini Osmanlı Devleti Fransa’ya vermişti. Bu durum ise Katolikler – Ortodokslar arasında çekişmeye neden oluyordu. Rus elçisi Prens Mençikof olağanüstü elçi olarak İstanbul’a atandıktan sonra Rusya’nın Ortodoks Hristiyanların haklarını bahane ederek Osmanlı Devteti‘nden Ortodoks kilisesi ile ilgili isteklerde bulunması Osmanlı Devletinin de bu istekleri kabul etmemesi üzerine bu sorun ortaya çıkmıştır.

Rusya bu gelişmeleri bahane ederek 1853’te Osmanlı Devletine savaş açmış Sinop’aki Osmanlı donanmasını yakmıştır.

Bu gelişme üzerine İngiltere, Fransa ve Piyemonte Devleti Osmanlı Devleti’nin yanında savaşa katıldı. Osmanlı Devleti ve müttefikleri Rusya’ya ait Kırım’a saldırarak Sivastopol Şehrini ele geçirdiler.

Kırım Savaşı’nın Sonuçları:

  • Rusya barış istedi ve taraflar arasında Paris Barış Konferansı toplandı. (1856)
  • Paris Konferansı‘ndan önce Osmanlı Devleti Islahat Fermanı‘nı ilan ederek azınlıklara çok önemli haklar vermiştir. Ayrıca Osmanlı Devleti 1854 yılında savaş devam ederken ilk defa dış borç almıştır.

Paris Barış Konferansı (1856):

  • Osmanlı Devleti bir Avrupa devleti sayılacak ve Avrupa hukukundan yararlanabilecek.
  • Osmanlı Devletinin toprak bütünlüğü Avrupa devletleri tarafından korunacak.

Osmanlı Devletinin kendisini koruyamayacak kadar güçsüz olduğunu kabul etmiştir.

  • Boğazlar konusunda 1841 yılında imzalanan Londra Boğazlar Sözleşmesi geçerli olacak.
  • Karadeniz tarafsız olacak ve Karadeniz’de hiçbir devletin donanması bulunmayacak tüm devletlerin ticaret gemilerine açık olacaktır.
  • Her iki taraf savaşta aldıkları yerleri geri verecekti.
  • Eflak ve Boğdan, Avrupalı devletlerin kefilliği altında ve özerk olacak.
  • Islahat Fermanı‘yla güvence altına alınan gayrimüslim haklarına hiçbir devlet karışmayacak.

Paris Konferansında Osmanlı Devleti savaşı kazanmış olmasına rağmen yenilmiş devlet muamelesi görmüştür.

{ Add a Comment }

3. Selim Dönemi Önemli – Siyasi Olayları

III.Selim Dönemi (1789-1807):

I.Abdülhamit’in ölümü üzerine padişah olan III. Selim, devam eden bir savaş ile karşılaşmış Avusturya ve Rusya ile savaşlar sürerken, Avrupa’da çok önemli bir olay olan Fransız İhtilali (1789) gerçekleşmiştir.

Fransız İhtilali, Avrupa’yı çok yakından ilgilendiren ve etkileyen bir olay olduğundan, Avusturya yönünü bu olaya çevirmek zorunda kalmıştır. Çok uluslu devletleri tehdit eden bu ihtilalden, Avusturya olumsuz etkilenmiş, Osmanlı Devleti ile sürdürdüğü savaşı sona erdirmek için anlaşma istemiştir.

Ziştovi Antlaşması ile; Avusturya savaş sırasında aldığı yerleri geri vermiştir.

  • Böylece, Osmanlı Devleti savaş alanlarında yenilmiş olmasına rağmen, toprak kaybına uğramamıştır.
  • Ayrıca, Osmanlı Devleti, ileride kendisini olumsuz etkileyecek olan Fransız Ihtilali’nden, dolaylı olarak şimdilik olumlu etkilenmiştir.

Avusturya’nın savaştan çekilmesinden sonra yalnız kalan Rusya, Osmanlı Devleti’nden barış istemiş, Rusya ile Yaş Antlaşması imzalanmıştır. (1792)

1787’de başlayan Avusturya ve Rusya savaşları Ziştovi (1791) ve Yaş (1792) Antlaşmaları ile sona ermiştir.

Yaş Antlaşmasına göre;

  • Osmanlı Devleti Kırım’ın Rusya’ya ait olduğunu kabul etmiştir.
  • Dinyester nehri sınır kabul edilmiştir.
  • Yaş Antlaşması, Kırım’ın artık Rus toprağı olduğunun kabul edilmesi ve böylece Rusya’nın Karadeniz’de varlığının tanınması açısından büyük önem taşır.
  • Bu zamana kadar devam eden, “Kaybedilen toprakların geri alınabileceği ümidi” yok olmuştur.
  • Osmanlı Devleti Yaş Antlaşması ile “Dağılma Dönemi”ne girmiştir. Bundan sonra Osmanlı Devleti eldeki topraklan tutabilmek için mücadele edecektir.

III. Selim döneminde, Nizam-ı Cedit adında yeni bir ordu kurulmuştur. Fransız ordusu örnek alınarak hazırlanan bu ordunun giderlerini karşılamak amacıyla İrad-ı Cedid adında ayrı bir hazine (bütçe) oluşturulmuştur.

  • Yeni ve modern bir ordu olan Nizam-ı Cedit kurulurken, yeniçerilerin ve halkın tepkisinin alınmamasına özen gösterilmiş, ancak; yeniçeriler bu orduya karşı çıkmış ve baskı sonucu kaldırılmasını sağlamışlardır.
  • Matbaa devlet korumasına alınmış, ilk devlet matbaası açılmıştır.
  • Avrupa ülkelerine düzenli ve sürekli elçilikler açılmaya başlanmış, Lâle Devri’nde açılmaya başlanan, ancak daimi olmayan ve kültürel alanda etkili olan elçilikler, şimdi siyasal alanda etkili olmak üzere daimi olarak açılmıştır.
  • III.Selim döneminde ilk daimi elçilik Londra’da açılmış, Viyana, Berlin, Paris elçilikleri bunu takip etmiştir.
  • Yerli malı kullanılması teşvik edilmiştir. Kabakçı Mustafa İsyanı ile bu yeniliklere son verilmiş, Selim tahttan indirilmiştir.
  • Kabakçı Mustafa ayaklanması, yeniçerilerin yapılan yeniliklere karşı başkaldırısıdır. Bu olay Osmanlı Devleti’nde Yeniçeri Ocağının ne kadar olumsuzluk içerisinde bulunduğunun ve yeniliklerin önünde önemli bir engel oluşturduğunun göstergesidir.

{ Add a Comment }

Osmanlı – Rus ve Osmanlı – Avusturya Savaşları ( 1787- 1792)

Osmanlı – Rus ve Avusturya Savaşları Nedenleri:

  • Ruslar’ın Kırım’ı işgal etmeleri
  • Avusturya ve Rusya’nın Osmanlı’yı paylaşma konusunda anlaşmaları (Grek Projesi)
  • Osmanlı Devletinin bu gelişmeler üzerine kendini savunması ve Rusya’nın yayılmasını engellemek istemesi

Osmanlı Devleti 1774 yılında imzalamış olduğu Küçük Kaynarca Antlaşması ile kaybettiği toprakları özellikle de Kırım’ı Ruslardan geri almak amacıyla savaşı başlatmıştır.

Savaş I.Abdülhamit’in saltanatı sırasında başladı. İngiltere ve Fransa, Rusya’nın Balkanlarda güçlenmesini istemediğinden Osmanlı Devletinin yanında yer aldılar. Ancak Avusturya’da Osmanlı Devletine karşı savaşa girince Osmanlı Devleti beklemediği bir şekilde iki cephede birden savaşmak zorunda kalmıştır.

Osmanlı Devleti Sadrazam Koca Yusuf Paşa komutasında Avusturya’ya karşı başarılar kazanırken, Rus Cephesinde ardı ardına yenilgilere uğranılmıştır. 1788 yılında Rus Generali Potemkin Özi‘yi karadan ve denizden kuşatarak ele geçirmiş ve kentin bütün sakinlerini katletmiştir. I. Abdülhamit bu haberin üzüntüsüne dayanamayarak felç geçirip ölmüştür.

III. Selim‘in başa geçtiği dönemde ise Avusturya, Fransız İhtilali’nin ve savaşta Rusya kadar başarılı olamamasının etkisiyle savaştan çekildi.

Osmanlı – Rus ve Avusturya Savaşları Sonuçları:

Osmanlı Devleti ile 1791 yılında Ziştovi Antlaşmasını imzaladı.

  • Avusturya işgal ettiği Belgrad‘ı Osmanlılara geri verip, Romanya sınırlarında kalan Orşova şehri ve Hırvatistan sınırındaki bir bölgeyi almıştır.
  • Rusya’ya herhangi bir yardımda bulunmayacak, esirler karşılıklı olarak serbest bırakılacaktı.

Osmanlı Devleti ile Rusya arasındaki savaş ise 1792 yılında imzalanan Yaş Antlaşması ile sona ermiştir. Antlaşmaya göre;

  • Osmanlı Devleti Kırım’ın Rusya’ya ait olduğu kabul edecek ,
  • Özi Kalesi ve çevresi Ruslara bırakılacak,
  • Dinyester Nehri iki devlet arasında sınır kabul edilecekti.

Savaşlar sonucunda Osmanlı Devleti yeni topraklar kaybetmiş ve dağılma sürecine girmiştir. Rusya ise Kırım’ı alarak Karadeniz yoluyla İstanbul ve Boğazları tehdit edebilecek güce ulaşmıştır.