93 Harbi ve Ayastefanos Antlaşması:

Osmanlı Devleti‘nin İstanbul (Tersane) Konferansı‘nda alınan kararları kabul etmemesi üzerine Avrupa devletlerin de onayını alan Rusya, 1277 yılında Osmanlı Devleti’ne savaş ilan etti.

Rusya Osmanlı Devleti‘ne doğuda Kafkaslar üzerinden, batıda ise Balkanlar üzerinden olmak üzere iki koldan saldırmıştır. Doğudaki savaşlarda Gazi Ahmet Muhtar Paşa, Rusları ancak Erzurum’da durdurabilmiştir. Batıda ise Ruslar Tuna Nehri‘ni geçmiş ve Edirne’yi alarak Çatalca önlerine kadar ilerlemişlerdir. Bu cephede ise Plevne kahramanı Gazi Osman Paşa‘nın başarılı savunma savaşları olmuştur.

Savaşta yenilen Osmanlı Devleti, Ruslarla 1878’de Ayastefanos (Yeşilköy) Antlaşması‘nı imzaladı.

Ayestefanos (Yeşilköy) Antlaşması (1878):

    • Sırbistan, Romanya ve Karadağ bağımsız olacaktır.
    • Büyük bir Bulgaristan krallığı kurulacak, Makedonya ve Doğu Rumeli eyaletleri bu krallığa bağlanacaktır.
    • Bosna 1Hersek’e özerklik verilecektir.

 

  • Kars, Ardahan, Batum ve Doğubayezit Rusya’ya bırakılacaktır.
  • Osmanlı Devleti, Rusya’ya savaş tazminatı ödeyecektir.
  • Osmanlı Devleti, Girit’te ve Ermenilerin oturduğu yerlerde ıslahat yapacaktır.

Ayastefanos Antlaşması ile Rusların bölgede tamamen hakim bir konuma gelmeleri Batılı devletleri telaşlandırdı. Çünkü Rusların Bulgaristan yolu ile sıcak denizlere inmesi İngilizlerin Hindistan siyasetine ve Avusturya’nın Bosna-Hersek’i topraklarına katma planlarına set çekmiş olacaktı. Bu gelişmeler doğrultusunda bir araya gelen Avrupalı Devletler bu antlaşmanın maddelerini iptal ettirerek Berlin Antlaşması‘nı imzaladılar.

BİLGİ NOTU: Ermeni Sorunu ilk kez Ayaştefanos Antlaşması ile gündeme gelmiştir. Bundan sonraki dönemlerde Rusya, Doğu Anadolu’da bir Ermeni devleti kurdurup bölgede nüfuz sahibi olmayı amaçlamıştır.